First Visit to My Father's Village
Kevin, you're up already? It's only five o'clock.
Kevin, con dậy rồi à? Mới có năm giờ thôi mà.
The roosters woke me up. I've never heard so many in my life. In California, I wake up to the sound of cars.
Mấy con gà trống đánh thức con dậy. Cả đời con chưa bao giờ nghe nhiều gà gáy đến thế. Ở California, con thức dậy với tiếng xe cộ.
Welcome to the countryside! Come and have some tea. Then I'll show you around before it gets too hot.
Chào mừng con về quê! Lại đây uống chén trà. Rồi chú dẫn con đi một vòng trước khi trời nóng quá.
I'd love that. Dad has told me so many stories about this village, but this is the first time I've seen it.
Con thích lắm ạ. Bố đã kể cho con rất nhiều chuyện về làng này, nhưng đây là lần đầu tiên con được tận mắt thấy.
Your father left when he was eighteen. He hasn't been back for almost thirty years.
Bố con đi từ năm mười tám tuổi. Gần ba mươi năm nay bố con chưa về lại.
But he still calls it his homeland, even though he's lived in America longer than he lived here.
Nhưng bố vẫn gọi nơi này là quê hương, dù bố sống ở Mỹ còn lâu hơn ở đây.
This is our orchard. These are longan trees, and over there are the mango trees. Your grandfather planted most of them.
Đây là vườn cây ăn quả nhà mình. Đây là cây nhãn, còn đằng kia là cây xoài. Phần lớn là do ông nội con trồng.
They're huge! How old are they?
To quá! Chúng bao nhiêu tuổi rồi ạ?
Some of them are older than your father. When he was a boy, he climbed that tall one every summer and ate longans until he felt sick.
Có cây còn nhiều tuổi hơn bố con. Hồi bé, mùa hè nào bố con cũng trèo lên cây cao kia, ăn nhãn đến phát ngán.
He never told me that part! What's that round stone wall over there?
Bố chưa bao giờ kể đoạn đó! Còn cái thành đá tròn đằng kia là gì vậy chú?
That's the old well. Before we had tap water, the whole family used it for drinking and cooking. The water is still cold and clean.
Đó là cái giếng cũ. Trước khi có nước máy, cả nhà dùng nó để uống và nấu ăn. Nước vẫn mát và sạch lắm.
Can I try some?
Con uống thử được không ạ?
Of course. Pull the rope up slowly, or the water will spill.
Tất nhiên. Kéo dây lên từ từ thôi, không nước đổ hết.
Wow, it's ice cold! It tastes better than the bottled water I bought at the airport.
Trời, lạnh như đá! Ngon hơn cả chai nước con mua ở sân bay.
Now look over there. All that green farmland belongs to families in the village. We grow rice twice a year.
Giờ nhìn sang đằng kia. Tất cả đất canh tác xanh mướt kia là của các gia đình trong làng. Mỗi năm làng mình trồng hai vụ lúa.
And the open land beyond the rice fields? It looks wild.
Còn khoảng đất trống phía sau ruộng lúa ạ? Trông hoang sơ quá.
That's grassland. Nobody farms it. In the afternoons, the children take the buffaloes there to eat.
Đó là đồng cỏ. Không ai canh tác ở đó. Chiều chiều bọn trẻ dắt trâu ra đó ăn cỏ.
Where does the water for the rice fields come from? It doesn't rain much at this time of year, does it?
Nước tưới ruộng lúa lấy từ đâu vậy chú? Mùa này đâu có mưa nhiều, phải không ạ?
From the river. About ten years ago, the government built a dam up in the hills. Since then, we haven't had a bad flood, and there's enough water even in the dry season.
Từ con sông. Khoảng mười năm trước, nhà nước xây một con đập trên đồi. Từ đó đến giờ làng mình không bị lụt nặng nữa, và mùa khô cũng đủ nước.
That's great news for the farmers.
Thế thì tốt quá cho bà con nông dân.
Yes, but life here is changing in other ways. The population of the village has gone down a lot. Most young people have moved to Ho Chi Minh City for work.
Ừ, nhưng cuộc sống ở đây đang thay đổi theo kiểu khác. Dân số của làng giảm đi nhiều. Phần lớn thanh niên đã lên Thành phố Hồ Chí Minh làm việc.
So who works on the farms?
Vậy ai làm ruộng ạ?
People my age, mostly. If things go on like this, I don't know who will grow rice here in twenty years.
Chủ yếu là người tầm tuổi chú. Nếu cứ thế này, chú không biết hai mươi năm nữa ai sẽ trồng lúa ở đây.
That's sad. Maybe some people will come back if there are good jobs here one day.
Buồn thật. Có lẽ một ngày nào đó nếu ở đây có việc làm tốt, sẽ có người quay về.
I hope so. You know, your cousin Hieu came back last year. Now he sells our fruit online, even to customers in Hanoi.
Chú cũng mong vậy. Con biết không, anh họ Hiếu của con về quê năm ngoái. Giờ nó bán trái cây nhà mình trên mạng, bán cả cho khách ở Hà Nội.
That's smart! Maybe I could help him build a better website. I'm studying computer science.
Hay thật! Có khi con giúp anh ấy làm một trang web tốt hơn. Con đang học ngành khoa học máy tính.
Really? Then you'll have to come back next summer. And bring your father this time.
Thật à? Thế thì hè sau con phải về nữa. Lần này dẫn bố con về cùng nhé.
I promise. I think he needs to see this place again as much as I needed to see it for the first time.
Con hứa ạ. Con nghĩ bố cần được nhìn lại nơi này, cũng như con cần được thấy nó lần đầu vậy.